Ook dat nog: Moet mantelzorg verplicht worden?


In de geest van de Nederlandse Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) geeft de gemeente Etten-Leur alleen ondersteuning aan mensen die geen beroep kunnen doen op familie, kennissen, buren, familie of mantelzorgers. Maar de Centrale Raad van Beroep, één van de hoogste bestuursrechters in Nederland, floot de gemeente terug. Een hulpbehoevende vrouw betaalde van haar persoonsgebonden budget haar werkloze dochter om haar huis schoon te houden. De gemeente trok daarop dit budget in met het argument dat de dochter, die dichtbij woont, dit werk wel gratis kon doen, als mantelzorger. Maar de dochter hield het schoonmaken voor gezien en de moeder won via de rechter haar pgb terug. Niemand mag tot mantelzorg worden gedwongen, oordeelt de rechter. Deze rechterlijke uitspraak lijkt op het eerste gezicht te billijken maar lokt ook veel onbegrip uit. Het standpunt om mantelzorg te verplichten wint in Nederland steeds meer aanhangers. “Staatssecretaris Van Rijn heeft zeer hard bezuinigd op huishoudelijke hulp en andere vormen van thuiszorg. De gemeenten moeten die bezuinigingen doorvoeren, maar blijven eindverantwoordelijk voor de ondersteuning. Nu worden ze ook nog door rechters op de vingers getikt. Een patstelling is het gevolg. Wanneer rechters de mantelzorg tot een vrijwillige - en dus vrijblijvende - zaak maken, komt er van de bedoeling van de Wmo, namelijk de zorg betaalbaar houden door die alleen te verstrekken als er voor de betrokkenen geen andere mogelijkheden zijn, weinig terecht”.(sic). Sommige verpleeghuizen in Nederland leggen familieleden een “morele verplichting” op een paar uur per maand bijvoorbeeld spelletjes te doen met de bewoners of met hen te wandelen. Door bezuinigingen en de gestegen zorgbehoefte heeft het personeel zelf daarvoor minder tijd. Bij de komst van een nieuwe bewoner vragen zorgmedewerkers de familie wat ze kunnen blijven doen, net zoals toen hun familielid nog thuis woonde. Als ze bijvoorbeeld elke vrijdag gingen wandelen of een bepaalde dag samen aten, of ze dat kunnen blijven doen. Deze afspraken worden vastgelegd.