Directeur: reflecteer!

Een directeur van een zorgorganisatie die regelmatig stilstaat bij zijn/haar eigen functioneren is een inspirerend rolmodel voor zijn/haar medewerkers. Volgende kritische vragen kunnen hierbij helpen:

  • Hebt u de visie beschreven en brengt u die daadwerkelijk in de praktijk?
  • Zijn de processen en structuren op orde? En passen die bij de visie?
  • Zijn de portefeuilles belegd?
  • Wie zijn belangrijke actoren?
  • Weet u hoe de verhoudingen in de organisatie zijn: wie zijn de informele leiders, welke medewerkers ondermijnen de zaak, wie is kritisch maar coöperatief, hoe is uw positie?
  • Is dat wat op papier staat congruent met de werkelijkheid?
  • Kent u de geschiedenis van de organisatie? Leert u daarvan en houdt u er rekening mee?
  • Hebt u een sparringpartner, binnen of buiten de organisatie?
  • Houdt er wel eens iemand u een spiegel voor?
  • Vangt u de belangrijke signalen op?
  • Durven uw medewerkers kritiek op u te leveren, met nieuwe ideeën te komen of nee te zeggen?
  • Kunt u iedereen erbij houden als het spannend wordt?
  • Weet u wat er speelt op de werkvloer?
  • Laat u zichzelf daar regelmatig zien?
  • Gunt u zichzelf de tijd om een probleem te ontwarren, het helemaal af te pellen? Of bent u meer van de snelle oplossingen?
  • Is u bekend hoe de ondersteunende diensten in de praktijk functioneren? Of ze echt ondersteunend zijn aan het primair proces?
  • Hoeveel projecten en plannen zijn er waar de werkvloer iets mee moet?
  • Gaan de interventies goed of moet u iets anders doen? Hebt u daar zicht op?
  • Creëer ontspanning
    Creëer een beetje ontspanning, bij uzelf en in de organisatie. Niet alles is altijd even zwaar en moeilijk. Een beetje relativering en humor doen wonderen.
  • Creëer ruimte
    Maak letterlijk en figuurlijk ruimte. Ruimte in uw hoofd, ruimte bij medewerkers in de vorm van tijd en ruimte om bij u binnen te lopen door de deur open te zetten.
  • Wees zichtbaar
    Zorg dat uw medewerkers u vaak zien, ze zullen dan eerder hun ideeën, meningen en frustraties spuien. Vraag wat ze ervan vinden als u toevallig toch een keer op de afdeling rondloopt. Straal uit dat er makkelijk een gesprek met u aan te knopen is en sta open voor feedback.
  • Wees nieuwsgierig
    Nieuwsgierig naar de mening van anderen, nieuwsgierig naar wat hen bezighoudt. Oprechte belangstelling zorgt ervoor dat mensen een ingang hebben om hun zegje te doen. Het helpt ze over een drempel want niet iedereen is in staat om constructief woorden te geven aan wat hij vindt.
  • Doe het samen
    U bent dan wel de bestuurder en als zodanig eindverantwoordelijk, maar u doet het niet alleen. Laat aan medewerkers zien waarmee u bezig bent, vraag hen om hun mening en maak ze medeverantwoordelijk. Dat geldt ook voor feedback en reflectie. Geen eenrichtingverkeer, maar een groot marktplein waar iedereen elkaar tegenkomt en met elkaar spreekt. Maar u bent wel degene die iedereen het marktplein op moet sturen.
  • En haal af en toe het net op
    Voortdurende reflectie, voortdurend met elkaar in gesprek zijn, daar kunnen veel ideeën en suggesties uit voortkomen. Dus af en toe moet het net opgehaald worden en bekeken wat de vangst heeft opgeleverd. Welke conclusies kunnen we trekken, wat betekent dat voor onze organisatie, wat gaan we er vervolgens mee doen? Consumeer de mooie vissen en gooi de bijvangst terug.

Houd een dagboekje bij en kijk daar regelmatig in terug. Vertrouw er al uw twijfels, goede ideeën en tekortkomingen aan toe. Het is de eerste stap op weg naar verandering. Gun uzelf de tijd. Rome is ook niet op één dag gebouwd. Ga rustig maar gestaag, met kalme zelfverzekerdheid werken aan uw ideale situatie.

De Governancecode Zorg en de accreditatie van de Beroepsvereniging van bestuurders in de zorg (NVZD) vereisen allebei reflectie van de bestuurder. De code is zo opgezet dat hij “stimuleert tot reflectie op en het gesprek over het functioneren van bestuurders”. In de accreditatie wordt getoetst of de bestuurder “beschikt over het vermogen tot reflectie op het eigen handelen en het vermogen om die reflectie ook om te zetten in gedrag en in ander gedrag als dat nodig mocht blijken

Reflectie levert echter pas echt resultaat op als er een ‘reflectiesfeer’ in uw organisatie ontstaat. Een sfeer waarin alle medewerkers, van verzorgende tot manager en van facilitair medewerker tot bestuurder, op een prettige manier aan elkaar durven te laten weten wat ze van elkaar en van het werk vinden. Zo’n goede sfeer ontstaat niet vanzelf.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief