Interessante voorbeelden van meergeneratiewoningen, meegroeiwoningen, kangoeroewoningen en meergeneratiewijken

Meergeneratiehuizen

Meergeneratiehuizen zijn woningen die onder één dak huisvesting bieden aan meerdere generaties, meestal uit een familie

Een voorbeeld van een nieuwbouw-meergeneratiehuis staat in de wijk Lanxmeer in Culemborg. De wijk Lanxmeer is een experimentele nieuwbouwwijk die gebaseerd is op duurzame stedelijke ontwikkeling. Bouwen met natuurlijke materialen en ontwerpen in samenwerking met toekomstige bewoners en gebruikers staan centraal. De familie Van Wiggen bouwde een ecologische meergeneratie woon-werkwoning. De woning biedt ruimte aan meerdere generaties onder een dak en aan een fysiotherapiepraktijk. Het huis is zo gebouwd dat het van binnen makkelijk is aan te passen en is levensloopbestendig. Het gezin Van Wiggen woont nu in de woning met opgroeiende kinderen. Binnenkort komen ook de grootouders in het huis Meergeneratiehuis Lanxmeer gemeente Culemborg wonen. De woning biedt voldoende mogelijkheden om ook de kinderen te huisvesten als zij zelf een gezin hebben. Van Wiggen heeft gedurende de ontwikkeling de volledige steun van de gemeente Culemborg ontvangen. De gemeente had bij het opstellen van het bestemmingsplan al zoveel mogelijk flexibiliteit ingebouwd en was optimaal ingesteld op het faciliteren van zelfbouwers met speciale wensen. Op het perceel was één woning gepland. Toen de familie Van Wiggen de gemeente vroeg om op het perceel twee zelfstandige woningen te bouwen, werkte de gemeente daaraan mee. De woning is een geheel, maar bestaat feitelijk uit twee woningen met ieder een eigen adres

Meegroeiwoningen

Een meegroeiwoning is een huis dat modulair is ontworpen zodat het gefaseerd kan worden gebouwd. Het huis ‘groeit mee’ met de financiële mogelijkheden en de gezinssituatie van de bewoners.

In de Rijense nieuwbouwwijk Vliegende Vennen Noord (gemeente Gilze en Rijen) is een project met meegroeiwoningen gebouwd. De reden om meegroeiwoningen te bouwen was dat er enerzijds grote vraag was naar betaalbare starterswoningen, maar tegelijkertijd werd geconstateerd dat jongeren zochten naar volwaardige woningen en niet naar kleine huisjes waar ze weer snel zouden uitgroeien. De meegroeiwoningen bieden starters de kans om een betaalbare woning te kopen en deze uit te breiden als ze daarvoor de financiële ruimte hebben. De Rijense meegroeiwoning start met een compacte basis van ongeveer 60 m2 op een kaveloppervlak van bijna 160 m2 . Deze basiswoning valt het best te karakteriseren als een grondgebonden appartement met alle nodige voorzieningen en heeft een vrij-op- naamprijs Meegroeiwoning Vliegende Vennen Noord gemeente Gilze en Rijen van €127.525. De eerste uitbreiding betreft de aanbouw van een extra slaapkamer van 15 m2 op de begane grond, een ruimere hal en een extra bergingsruimte. De tweede stap is een dakopbouw van 30 m2 waarin een badkamer en een nieuwe slaapkamer zijn gesitueerd. In de derde fase kan de bovenverdieping uitgebreid worden met één of twee extra slaapkamers van elk 15 m2 . In de eventuele vierde en laatste fase kan er op de begane grond een extra badkamer en slaapkamer aangebouwd worden. De woning is hiermee volledig levensloopbestendig. Doordat de stappen van tevoren zijn uitgedacht, hoeven eigenaren geen onnodige sloop- en verbouwkosten te maken en maar een keer een architect te betalen. De woningen zijn gebouwd in collectief particulier opdrachtgeverschap.

Kangoeroewoningen

Een kangoeroewoning is een sociale huurwoning voor een bewoner met een ondersteuningsbehoefte (de buidelwoning) die is gekoppeld aan een woning van iemand die ondersteuning verleent (de hoofdwoning). Beide woningen zijn zelfstandige huurwoningen met een eigen huisnummer, maar zijn wel fysiek aan elkaar verbonden.

In maart 2014 heeft Woningcorporatie Lefier elf kangoeroewoningen opgeleverd aan de Curaçaostraat aan de noordzijde van het Groningse centrum. Elke kangoeroewoning bestaat uit twee appartementen, een voor de mantelzorger en een voor de mantelzorgontvanger. De appartementen, een groot appartement van 109 m2 en een kleiner appartement van 86m2 , zijn met elkaar verbonden door een geluidsdichte tussendeur. Dit biedt bewoners de mogelijkheid om de mantelzorg naar eigen wens en op maat in te vullen. Mantelzorger en mantelzorgontvanger hoeven geen familie te zijn. Elk appartement heeft een eigen huisnummer, een eigen voordeur en een eigen huurcontract. Bewoners worden daarom niet gekort op een eventuele uitkering (op grond van de kostendelersnorm). De gemeente Groningen heeft hierin vanaf de start actief meegedacht. Kangoeroewoning Curaçaostraat gemeente Groningen Alle appartementen hebben een sociale huur, maar Lefier hanteert bij de toewijzing geen inkomensgrens. Hiermee maakt Lefier het ook mogelijk om een kangoeroewoning te huren als een van de huurders een inkomen boven de toewijzingsgrens heeft. Hierbij maakt Lefier gebruik van zijn 10% vrije toewijzingsruimte.2 Bij het aangaan van de huurovereenkomst wordt vastgelegd dat deze wordt beëindigd als een van de huurders van de mantelzorgcombinatie de huur opzegt. Dit houdt in dat de overgebleven huurder uit de appartementen moet vertrekken. Op deze manier worden de appartementen beschikbaar gehouden voor de doelgroep waarvoor ze oorspronkelijk bestemd zijn.

Bijzondere toewijzing bij mantelzorg

De in de gemeente Druten werkzame woningcorporaties (Standvast Wonen en Woonstichting de Kernen) hebben bij wijze van pilot een reglement opgesteld voor bijzondere woningtoewijzing bij mantelzorg. Een huurder die mantelzorg ontvangt of verleent kan een verzoek indienen om van woning te wisselen op het moment dat er een woning beschikbaar komt in de nabijheid van de mantelzorger of -verzorgde. Aanleiding voor dit experiment is dat de gemeente en de corporaties constateerden dat het voor bewoners van sociale huurwoningen moeilijk is een familielid in huis te nemen om zorg te verlenen omdat de woningen daarvoor onvoldoende ruimte bieden. Mantelzorg is zwaar, zeker als de verzorgde en de mantelzorger ver uit elkaar wonen. Door mensen de gelegenheid te geven om dichtbij elkaar te gaan wonen, worden mantelzorgers ontlast. Omdat als voorwaarde voor deelname aan de regeling geldt dat de persoon die verhuist al een woning huurt van een van de woningcorporaties, gaat de regeling niet ten koste van het aantal beschikbare huurwoningen. Er komt immers altijd ook een woning

Meergeneratiewijken

Een meergeneratiewijk is een woonwijk/-buurt die zo is ontworpen dat onderlinge hulp tussen bewoners van verschillende generaties wordt gestimuleerd. Een meergeneratiewijk kan tot stand komen op initiatief van bewoners of op initiatief van bijvoorbeeld een woningcorporatie en een zorgorganisatie.

In Nijmegen-Lent wordt een woonwijk ontwikkeld waar mensen van alle leeftijden samenleven. Uitgangspunt van dit woonconcept is dat het toekomstbestendiger is dan de traditionele woongemeenschappen voor senioren waarin enkel 55-plussers bij elkaar leven. In de wijk worden woningen ontwikkeld die verschillen in types en grootte. Om aanspraak te maken op een woning moeten bewoners zich daadwerkelijk conformeren aan een aantal afspraken over het gemeenschappelijk samenleven. De initiatiefnemers beschrijven de woonvorm als: ‘een dynamisch en toekomstwijzend model voor samen leven en wonen, waarin de onderlinge betrokkenheid kan groeien en de druk op kosten, voor bijvoorbeeld kinderopvang en ouderen- en gehandicaptenzorg, kan worden beperkt.’ In totaal omvat het project 47 woningen, waarvan 8 koopwoningen en 39 sociale huurwoningen. Het initiatief voor de meergeneratiewijk werd genomen door twee initiatiefgroepen die zochten naar een plek voor een bijzonder project. Zij kregen bij de ontwikkeling van de wijk ondersteuning van woningcorporatie Talis. In de VINEX-wijk Nijmegen-Noord (Lent) had de gemeente een gebied aangewezen waar individuele bewoners of woongroepen hun eigen project konden ontwikkelen. Zelf ontwikkelen, duurzaamheid en innovatieve woonvormen waren de kernwaarden voor dit gebied. Voor alle partijen was deze locatie zeer geschikt voor de meergeneratiewijk.